بەندە دوو جاری تر لەسەر رێکخراوی نەتەوە یەکگرتوەکانم نووسیوە و لە هەردووکیاندا جەختم لەسەر خراپی و نابووتی ئەم رێکخراوە کردووەتەوە، ئەمجارەش بە بۆنەی خولی 81ی ئەم رێکخراوەوە، بە پێویستی دەزانم جارێکی تر تەئکید لەسەر هەمان بۆچوون بکەمەوە. هەم کۆمەڵەی نەتەوەکان 1919 - 1945 هەم نەتەوە یەکگرتووەکان، لەدوای دوو جەنگ دروستبوون کە دەیان ملیۆن مرۆڤ تیایاندا کوژران. مەبەستی سەرەکی لە دروست کردنیان، رێگرتن بوو لە شەڕ و کاولکاری و بەرقەراربوونی ئاشتی و سەقامگیری، بەڵام ئەوەی جێی داخ و سەرسوڕمانە، ئەم دوو رێکخراوە بە تایبەتیش نەتەوە یەکگرتوەکان (UN) نەک نەیانتوانی بەر لە تەنیا یەک شەڕیش بگرن، بەڵکو لە بەشێکی زۆری ئاژاوە و جەنگەکاندا لەلایەن زلهێزەکانەوە و بە تایبەت رۆژئاوا و ئەمریکاوە، بەکارهاتووە بۆ شەرعییەت پێدانیان!.
بۆ ئەوەی بۆ هەموو لایەک روون بێتەوە کە UN نەیتوانیوە ئەرکی هەرە سەرەکی خۆی جیبەجێ بکات، کە بەرگرتنە لە شەڕ و جەنگ و کاولکاری، بمبورن، چاو و سەرتان بە خستنەڕووی بەشێک لەو شەڕ و جەنگانە دەیەشێنم کە لە سایەی ئــــــەم رێکخراوە کــــــارتۆنییەی داردەستەی زلهێزەکان روویــــــانداوە: 1946 - 1949 جـــەنگی نــــاوخۆی یۆنــان. 1946-1954 جەنگی فەرەنسا- ڤێتنام. 1947 - 1948 شەڕی هند - پاکستان. 1948 دامەزراندنی ئیسرائیل و هەڵگیرسانی شەڕی عەرەب - ئیسرائیل. 1948 - 1960  مــــلایـــۆ. 1950 - 1953 جەنگی کۆریا، سێ ملیۆن کوژراو. 1954 - 1960 جەنگی فەرەنسا - جەزائیر یەک ملیۆن و نیو کوژراو . 1956 شەڕی سێقۆڵی ئیسرائیل و بریتانیا و فەرەنســـا دژی میسر. 1958 - 1961 جەنگی یەکەمی ناوخۆی لوبنان. 1960  دەست پێکردنی جەنگی ناوخۆی گواتیمالا. 1961-1975 شەڕی ناوخۆی ئەنگۆلا. 1962- 1970 جەنگی یەکەمی یەمەن. 1962 جەنگی هند - چین. 1963-1976 ئەرتریا و ئەسیوپیا. 1965-1975 ئەمریکا - ڤێتنام سێ ملیۆن کوژراو.1965 هند - پاکستان. 1967 ئیسرائیل - میسر  تا 1970 بەردەوام بوو. 1971 شەڕی بەنگلادش. 1973 شەڕی عەرەب - ئیسرائیل. 1975 - 1990 جەنگی ناوخۆی لوبنان. 1975 - 2002 ئەنگۆلا.  1979 - 1989 یەکێتی سۆڤییەت و ئەفغانستان. 1980 - 1988 جەنگی عیراق - ئێران، یەک ملیۆن کوژراو و بریندار. 1982 ئیسرائیل - لوبنان. 1982 جەنگی فۆلکلاند لە نێوان بریتانیا - ئەرژەنتین. 1983 - 2009 جەنگی سریلانکا. 1988-1994 جەنگی ناگۆرنۆ قەرەباغ. 1990-1991 جەنگی کەنداو، ئەمریکا و هاوپەیمانان  لەگەڵ عیراق. 1991-2002 جەنگی سۆمال. 1991 - 2001 جەنگی یۆگسلافیا.  1994 جەنگی رواندا، 800 هەزار کوژراو. 1996-2003 کۆنگۆ، جەنگی یەکەم و دووەم پێنج ملیۆن و 400 سەد هەزار کوژراو. 1998- 2000 جەنگی ئەسیوپیا. 2001 - 2026 جەنگی دژی ئیرهاب و رووداوەکانی تونس و لیبیا و میسر و سوریا و عیراق. 2001 - 2021 ئەمریکا - ئەفغانستان. 2003 -2011 ئەمریکا - عیراق. 2011 لیبیا. 2011 -2024 سوریا. 2013- 2026 سودان بەردەوامە. 2014-2026 یەمەن و بەردەوامە. 2023 غەززە تا ئێستا. 2025 لوبنان و تائێستا.
لە هەموو ئەو شەڕ و ماڵوێرانیانەدا نەتەوە یەکگرتووەکان ٪97ی بۆ نەوەستاوە! لەپاڵ ئەو جەنگ و شەڕانەدا، زلهێزەکان بە بەرچاوی UN ەوە دەیان ساڵ ئابڵوقەی ئابوورییان بەسەر چەندین وڵاتدا  سەپاندووە، بۆ نموونە؛ کوبا، روسیا، ڤەنزویلا، ئێران، عیراق ..هتد. ئەو شکستەی UN لە بەجێگەیاندنی سەرەکیترین ئەرکیدا و بێدەسەڵاتی لەبەرامبەر لاساریی و شکاندنی یاسا نێودەوڵەتییەکاندا، نەک هەر لای چاودێران و سیاسەتمەداران و رۆژنامەنووسانی سەرتاسەری دونیا رەنگی داوەتەوە و بووەتە مایەی ناڕەزایی و گلەیی، بەڵکو خودی ئەنتۆنیو گۆتێرێزی سکرتێری UN یش. کاتێک لە وتاری کردنەوەی ئەم خولەدا، خولی  81 کە دوا وتاریشی دەبێت و بە روونی و ئاشکرا رەخنەی توندی لە رێکخراوەکە گرت و ئاماژەی بە لەدەست دەرچوونی دونیا دا بەهۆی جەنگەکانەوە، کە ژمارەیەکی زۆر خەڵکی مەدەنی تیادا کوژراوە و یاسا نێودەوڵەتییەکان پێشێل کراون و UN نەیتوانیوە بەر بەو هەموو کوشت و کوشتارە بگرێت، دەبێت گۆڕانکاری بەسەر رۆڵ و کاری ئەم رێکخراوەدا بێت. بە زانیارییەک کۆتایی بە بابەتەکەم دەهێنم کە مانا و لێکدانەوە زۆر هەڵدەگرێت، هەندێک سەرچاوە باس لەوە دەکەن کە بەشێک لە کۆبوونەوە نا رەسمییەکانی دروستکردنی UN لە سان فرانسیسکۆ لەماڵی خاتوونێک کراون، بەناوی سالی ستانفۆرد کە خاوەن مەلها بووە!.